MUMC

Patiëntinformatie

Atropine oogdruppels

Om hoge bijziendheid te voorkomen

Bij uw kind is een progressieve vorm van myopie waargenomen. Tot voor kort waren hiervoor geen behandelmogelijkheden. Maar recente studies hebben laten zien dat atropine oogdruppels een remmend effect hebben op de groei van het oog. 

Wat is bijziendheid (myopie) ?

Bijziendheid of myopie is een brekingsfout (refractie) van het oog waarbij de persoon voorwerpen ver weg niet scherp kan zien, maar wel nabijgelegen voorwerpen. Myopie is een refractiefout in het optische systeem van het oog. Een te lang oog of een te sterke ooglens leidt ertoe dat de afbeelding scherp geprojecteerd wordt voor het netvlies. Met behulp van een negatieve (min) lens kan dit verholpen worden.

Een myoop oog, zonder en met correctie
Een myoop oog, zonder en met correctie

Oorzaken

 

Erfelijke factoren

De kans op myopie bij uw kind is hoger als een of beide ouders ook myopie heeft.

Omgevingsfactoren

  • Langer dan 30 minuten achter elkaar nabijwerk doen zoals lezen en iPad of telefoon kijken.
  • Leeswerk minder dan 30 centimeter van het oog houdt.

 

Voorkomen

 

Deze risicofactoren zijn te voorkomen door een pauze van vijf minuten in te lassen na dertig minuten nabij kijken en te zorgen dat uw kind leeswerk niet te dichtbij houdt.

Naast de risicofactoren is er ook een beschermingsfactor;

  • Buiten spelen. Uit bevolkingsonderzoeken is gebleken dat kinderen die veel buiten zijn minder myopie hebben. Veel buiten spelen en sporten is dus raadzaam als uw kind in de risicogroep voor myopie zit.

Symptomen en gevolgen van hoge bijziendheid (myopie)

Bij de meeste mensen gaat myopie gepaard met een te lang oog. Een gemiddeld oog zonder brilsterkte is 23 millimeter lang, een bijziend oog is langer en kan wel tot meer dan 30 millimeter oplopen. Een ooglengte boven de 26 millimeter of een brilsterkte van -6 dioptrie of hoger noemen we een hoge myopie.

Deze hoge myopie kan leiden tot;

  • Verdunning van het netvlies
  • Slijtageplekken en/of bloedingen van de gele vlek (myope maculadegeneratie)
  • Netvliesloslating
  • Meer kans op staar (cataract) en hoge oogdruk (glaucoom)

Bovenstaande complicaties treden vaak pas na het 40ste levensjaar op. Dit kan tot ernstige en blijvende slechtziendheid leiden. Deze risico’s nemen niet af na refractiecorrectie door middel van laser of een implantlens.

Over de behandeling

Correctie van de brilsterkte

De optische correctie van de myopie bestaat in de eerste plaats uit een een bril. Bij oudere kinderen kunnen daarnaast ook (multifocale) contactlenzen worden voorgeschreven.

Wat is het doel?

De bril of contactlens zorgen ervoor dat het beeld weer scherp op het netvlies wordt afgebeeld. De orthoptist of oogarts kan met behulp van een druppelonderzoek de brilsterkte exact bepalen. Zolang uw kind in de groei is wordt dit regelmatig gedaan.

 

Medicamenteuze en niet- medicamenteuze behandeling

Om de toenemende lengte van het oog bij uw kind te remmen zijn er verschillende methoden;

  • Medicamenteuze behandeling met atropine druppels
  • Niet-medicamenteuze behandeling met multifocale contactlenzen

Medicamenteuze behandeling; behandeling met Atropine druppels

Uit veel wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat atropine de meest effectieve druppel is om de toenemende myopie te remmen. Atropine 0.5% en 1% zijn het meest effectief, maar deze geven wel bijwerkingen zoals lichtgevoeligheid en niet kunnen lezen nabij. In nieuwe studies wordt aangetoond dat een lagere concentratie van 0.01% ook de toenemende myopie kan remmen. Het voordeel van de lagere concentratie is dat het geen merkbare bijwerkingen heeft. Bovendien is de kans dat de bijziendheid toeneemt als de behandeling stopt kleiner.

De behandeling van uw kind met Atropine druppels

  • Eerst wordt de brilsterkte met oogdruppels en de lengte van het oog bepaald.
  • Afhankelijk van de leeftijd en de al bestaande myopie is de startdosering doorgaans Atropine 0.01%.
  • De druppel moet elke avond voor het slapen gaan in beide ogen gedruppeld worden.
  • Na 6 weken wordt er gebeld met de ouders om te kijken hoe het gaat.
  • De vervolgcontroles zijn meestal elke zes maanden.
  • Hoe lang de behandeling met Atropine moet worden voortgezet hangt af van de leeftijd en de brilsterkte. Per bezoek wordt bepaald of het nodig is om door te gaan met de behandeling. Maar men moet rekening houden met een behandeltraject van meerdere jaren.

Bijwerkingen en complicaties

Atropine is een stof die van nature voorkomt in bepaalde plantensoorten (Atropa Belladonna). Vooral bij de hogere doseringen Atropine (0.5 en 1%) treden er bijwerkingen op.            

Kinderen die voor het eerst atropine druppelen, klagen vaak de eerste dagen over lichtgevoeligheid. Wij raden aan uw kind bij zonnig weer een goede zonnebril of pet te laten dragen. Ook kan het zijn dat door de ontspanning van de scherpstelspier uw kind niet meer kan scherpstellen bij nabij werk. De leesklachten die uw kind hierdoor heeft, zijn vaak op te lossen door de vertebril af te zetten bij leeswerk. Soms is het nodig een multifocale bril voor te schrijven.

Algemene lichamelijke bijwerkingen komen bij minder dan 1% van de behandelde kinderen voor. Als een van de bijwerkingen zich voordoet moet de behandeling gestopt worden. Bijwerkingen kunnen bestaan uit;

  • Koorts
  • Huiduitslag
  • Snelle hartslag
  • Droge mond
  • Gedragsstoornissen

Is atropine gevaarlijk?

Atropine is een giftige stof als het in hoge dosering met de mond wordt ingenomen. Het mag daarom niet opgedronken worden. Atropine als oogdruppel wordt echter al eeuwenlang gebruikt. In verschillende studies waarbij Atropine als oogdruppel langdurig werd gebruikt, werden geen ernstige gevolgen gezien. Ook werden in deze studies geen lichamelijke bijwerkingen waargenomen. Atropine als oogdruppel kan daarom veilig worden gebruikt voor de behandeling van toenemende myopie. Strikte controle dient plaats te vinden door een oogarts of orthoptist. Voor patiënten met een kans op overgevoeligheid voor Atropine, zoals kinderen met syndroom van Down, wordt gebruik afgeraden.

Contact

Bij vragen of problemen met de Atropine behandeling belt u naar;

Polikliniek Oogheelkunde         043-387 68 00
op werkdagen van 8:15 uur tot 17:00 uur

Spoedeisende Hulp (SEH)         043-387 67 00
na 17:00uur en in het weekend
Vraag dan naar dienstdoende oogarts.

 

Laatst bijgewerkt op 11 februari 2021