Folder

Gynaecologische kanker: pelviene lymfadenectomie

Verwijderen van lymfeklieren in het kleine bekken

De gynaecoloog heeft met u besproken dat de lymfeklieren in uw kleine bekken moeten worden verwijderd. In deze folder leest u meer over deze operatie.

Lymfeklieren vrouw
Lymfeklieren in het lichaam

Wat is een lymfadenectomie?

Een lymfadenectomie is een operatie waarbij de lymfeklieren worden verwijderd. Overal in het lichaam zit vocht: lymfe. En op veel plekken in het lichaam zitten lymfeklieren (zie figuur 1). Dit lymfevocht loopt via de lymfevaten naar de lymfeklieren. Daarna komt het lymfevocht in het bloed en de rest van het lichaam. Dit lymfestelsel loopt door heel het lichaam. Het brengt afvalstoffen vanuit de lichaamscellen naar de bloedbaan. De pelviene lymfeklieren liggen in de bekkenholte.

Voorbereidingen op de polikliniek

Voordat u de operatie krijgt, bezoekt u meerdere keren de polikliniek Oncologie voor een aantal onderzoeken en gesprekken. Een aantal onderzoeken krijgt u meteen tijdens uw afspraak op de polikliniek. Voor andere maakt de verpleegkundig specialist afspraken met u. Wilt u nog iets weten over een onderzoek op de polikliniek? Of heeft u andere vragen? Dan kunt u op werkdagen tussen 13.00 en 14.00 uur bellen met de verpleegkundig specialist. De telefoonnummers staan bij ‘Contact’.

Afspraak over verdoving (anesthesie)

Deze operatie gebeurt onder algehele verdoving (narcose) op de operatiekamer. Vooraf bezoekt u de anesthesist, de specialist voor verdoving. De anesthesist bekijkt uw lichamelijke conditie en beslist of er voor de narcose nog extra onderzoek nodig is.

De operatiedatum

Vaak krijgt u meteen te horen wat de operatiedatum is. Als dat niet gebeurt, dan krijgt u na een tijdje een oproep. Een medewerker van het Bureau Opname belt u over de precieze datum en tijd.

De opname voor deze operatie duurt gemiddeld 4 dagen.

De dag van opname en operatie

U wordt op de dag van de operatie opgenomen. U hoort van Bureau Opname op welke verpleegafdeling u wordt opgenomen.

Op de dag van de operatie moet u nuchter blijven. 

  • Dit betekent dat u vanaf 24.00 uur niets meer mag eten.
  • U mag tot 6.00 uur in de ochtend van de dag van de operatie wel nog heldere dranken gebruiken. Bijvoorbeeld water, thee of appelsap.

Tijdens de operatiedag bereiden we de operatie voor.

  • De zaalarts en verpleegkundigen doen een paar onderzoeken bij u.
  • De gynaecoloog-oncoloog en anesthesist komen langs voor een gesprek.
  • U krijgt de mogelijkheid om het schaamhaar te scheren. Als u dit niet zelf kunt, kan de verpleegkundige u helpen.

U kunt deze ochtend gewoon douchen. Draag geen sieraden of make-up. Anders kunnen we uw bloeddruk en pols niet goed controleren tijdens de narcose.

Voordat u naar de operatiekamer gaat, trekt u een ziekenhuisjasje aan.

  • Andere kledingstukken moet u uittrekken.
  • Ook contactlezen en een kunstgebit moeten uit.

Een verpleegkundige brengt u in uw bed naar de operatieafdeling.

De narcose

De operatie gebeurt onder algehele verdoving (narcose). Om de pijn tegen te gaan, geven we vaak tijdens en na de operatie ook een plaatselijke verdoving (ruggenprik).

Ruggenprik
Via een prik tussen 2 ruggenwervels krijgt u een verdovende stof ingespoten. Dit verdooft de pijnzenuwen in uw onderlichaam. Daardoor voelt u van onder de navel tot aan de tenen tijdelijk niets meer. Ook kunt u tot een paar uren na de operatie uw benen niet goed bewegen. Het voordeel van de ruggenprik is dat u tijdens de operatie minder zware narcosemiddelen nodig heeft. Een ander voordeel is dat u steeds pijnstilling krijgt. Daardoor is de pijnstilling beter geregeld in de eerste dagen na de ingreep.

Na de operatie

U wordt wakker op de uitslaapkamer (recovery). Daar wordt u verzorgd en goed gecontroleerd. Wanneer u goed wakker bent en het goed met u gaat, brengt een verpleegkundige u terug naar de afdeling.

Tijdens de operatie zijn een aantal slangetjes in uw lichaam geplaatst:

  • een infuus voor het naar binnen brengen van vocht, en als het nog nodig is medicijnen;
  • een dun, soepel slangetje in de blaas die de urine weg laat stromen uit uw lichaam: een blaaskatheter. U voelt deze slang bijna niet zitten. De katheter zelf blijft zitten door een ballonnetje in de blaas. 

Na de operatie komt de gynaecoloog u vertellen hoe de operatie is gegaan. U kunt met de gynaecoloog afspreken dat uw partner of een familielid wordt gebeld. Het is verstandig om van tevoren met uw partner of familie te bespreken dat 1 persoon de contactpersoon is.

Vlak na de operatie heeft u hulp nodig van verpleegkundigen. U krijgt medicijnen tegen pijn. Ook krijgt u prikken tegen trombose. Trombose is een bloedprop die een ader helemaal of voor een deel kan afsluiten. Om dit te voorkomen, zet u 5 weken lang elke dag een spuit met een antistollingsmiddel. De verpleegkundige leert u de spuit zelf te zetten, onder de huid. Als u of iemand in uw omgeving geen spuiten kan zetten, meld dit dan bij ons. Dan regelen wij thuiszorg.

Binnen een paar dagen kunt u alweer een aantal dingen zelf doen.

Goed doorzuchten en bewegen is belangrijk. Om sneller beter te worden, volgt u het ERAS-programma.

De ochtend na de operatie verwijdert de verpleegkundige de blaaskatheter.

Weefselonderzoek

De patholoog onderzoekt het weefsel dat is verwijderd. De uitslag van dit onderzoek duurt minimaal 5 werkdagen. Elke week is er een overleg tussen alle medewerkers van het behandelteam gynaecologische oncologie (info.mumc.nl/pub-1590). Zij bespreken alle resultaten. Na dit overleg bespreekt de arts de uitslag met u.

  • Bent u nog opgenomen, dan komt de arts naar u toe. U kunt vooraf aan de arts of verpleegkundige vragen wanneer u de uitslag kunt verwachten. Dan kunt u op tijd uw partner of iemand anders uit uw omgeving vragen om bij dit gesprek aanwezig te zijn.
  • Bent u al ontslagen en weer thuis? Dan krijgt u een afspraak op de polikliniek bij uw behandelend arts om de uitslag te bespreken.

Gevolgen van de operatie

Bij een lymfadenectomie bestaat er een kans op lymfoedeem.
Soms ontstaat bij het schaambeen vochtophoping. Dit is een hoopje van lymfevocht. Of u krijgt dikke benen. Dit komt door het weghalen van de lymfeklieren of door schade aan de lymfevaten tijdens de operatie. 
Het is belangrijk dat u de symptomen van lymfoedeem snel herkent. Want dan is de kans het grootste dat dit goed te behandelen is.

De eerste symptomen van lymfoedeem zijn:

  • uw benen worden dikker
  • u heeft een strak, zwaar of ‘slapend’ gevoel in uw benen
  • u heeft pijn of pijnscheuten in uw benen of liezen
  • u heeft klachten aan de gewrichten in uw enkels en voeten

Het ontslag

  • We verwachten dat u op het moment van ontslag zichzelf lichamelijk kan verzorgen.
  • De wond heeft meestal geen zorg meer nodig.
  • Hechtingen worden na 8-10 dagen verwijderd. Hiervoor kunt u een afspraak maken bij uw eigen huisarts. Of dit gebeurt tijdens de afspraak waarin de arts de uitslag met u bespreekt.

Kunt u op het moment van ontslag niet uzelf verzorgen? Of heeft de wond toch verzorging nodig? Dan regelt de verpleegafdeling deze zorg vóór ontslag.

Nazorg en controles

  • In de eerste week dat u thuis bent, heeft u een telefonische afspraak met de verpleegkundig specialist. De verpleegkundig specialist ondersteunt u bij het beter worden. 
  • De eerste controle op de polikliniek is 6 tot 8 weken na de operatie. U krijgt hiervoor een afspraak mee zodra u het ziekenhuis verlaat.
  • U blijft in ieder geval 5 jaar lang onder medische controle bij uw behandelend arts.
  • Als een ander ziekenhuis u had doorverwezen naar het MUMC+, dan komt u na 6 weken nog 1 keer hier op controle. Daarna krijgt u verdere controles in uw eigen ziekenhuis.

Leefregels voor thuis na de operatie

In de eerste 6 weken na de operatie:

  • Mag u geen zware lichamelijke activiteiten doen. U mag geen zware dingen tillen van meer dan 5 kilo.
  • Mag u geen seks hebben.
  • Mag u niet in bad gaan.
  • Mag u niet zwemmen.
  • Mag u geen tampons of vaginale douches gebruiken. Anders loopt u risico op een ontsteking. 
  • Douchen mag wel, behalve als de arts iets anders met u heeft afgesproken.
  • Bescherm de wond tegen de zon.

Beter worden

U kunt verwachten dat het 2 tot 3 weken duurt voordat u beter bent. Als u een nabehandeling krijgt, reken dan op een langere periode. 
De eerste tijd thuis kunt u alle activiteiten doen die lukken. Maar wij adviseren u om geen zware lichamelijke werkzaamheden te doen. Huishoudelijke hulp kan fijn zijn. Het is verstandig om dit van tevoren te regelen.

Supportive care spreekuur

De verpleegkundig specialist nodigt u 3 maanden na het einde van de behandeling uit op het Supportive care spreekuur. Tijdens dit gesprek bespreekt u samen de gevolgen van de behandeling.

Wanneer moet u ons meteen bellen?

Heeft u last van een of meerdere van klachten die hieronder staan genoemd? Waarschuw dan de arts of verpleegkundig specialist. Kijk bij ‘Contact’ voor de telefoonnummers.

  • plotseling veel bloedverlies of vochtverlies uit de wond
  • roodheid van de wond
  • het bloedverlies uit de vagina is meer dan bij een gewone menstruatie
  • pijn die niet minder wordt door gewone pijnstillers als paracetamol
  • koorts die langer dan 1 dag duurt
  • pijn of een branderig gevoel bij het plassen
  • misselijkheid en braken die niet overgaan
  • diarree of verstopping (obstipatie) die niet overgaat

Twijfelt u of voelt u zich onzeker over bepaalde klachten die u heeft? Neem dan contact op met uw specialist, de verpleegkundig specialist of uw huisarts.

Contact

  • Heeft u na het lezen van deze folder nog vragen? Neem dan contact met ons op.
    Verpleegkundig specialisten gynaecologische oncologie
    Moniek Kamps
    043 387 65 43 (+3143 387 65 43) - laat u doorverbinden sein 7242
    Charlotte Penders
    043 387 65 43 (+3143 387 65 43) - laat u doorverbinden sein 5536
    De verpleegkundig specialisten zijn elke werkdag bereikbaar van 13.00 uur tot 14.00 uur.
  • Voor algemene vragen of het wijzigen van uw afspraak neemt u contact op met de poli:
    Polikliniek Oncologie
    043 387 64 00 (+3143 387 64 00)
    Elke werkdag bereikbaar tussen 8.30 uur en 17.00 uur.
    Voor niet-dringende vragen kunt u ook mailen: poli.oncologie@mumc.nl

Websites

Laatst bijgewerkt op 20 juli 2026. Bekijk de meest actuele versie van deze folder op: info.mumc.nl/pub-1457