Pijn bij endometriose

Endometriose is een ziekte.
Bij deze ziekte groeit baarmoederslijmvlies ook buiten de baarmoeder.
Baarmoederslijmvlies zit normaal aan de binnenkant van de baarmoeder. 
Ongeveer 1 op de 10 vrouwen heeft endometriose.

Een veelvoorkomende klacht is buikpijn. Deze pijn kan krampend zijn. Veel vrouwen hebben ook hevige menstruatiepijn.

De gynaecoloog bespreekt met u welke behandelingen mogelijk zijn. Dat kan met hormonen zijn of een operatie.

Deze folder is voor vrouwen met endometriose die, ondanks de behandelingen, toch pijn blijven houden. U leest hoe pijn werkt en wat u zelf kunt doen om er beter mee om te gaan.

Pijn is een waarschuwing van uw lichaam. Het geeft aan dat er misschien iets mis is.
Zenuwen sturen een signaal naar de hersenen. De hersenen bepalen hoe heftig de pijn voelt. 
Dit hangt af van uw eerdere ervaringen en uw gevoelens op dat moment.

Voorbeeld: 

U stoot uw teen.

• Heeft u dit vaker gehad en viel het mee? Dan denkt u misschien: 'Dit gaat wel over.'
• Maar had u de vorige keer een breuk? Dan voelt u misschien meer pijn en schrikt u sneller.

Pijn begrijpen met het biopsychosociaal model

Lichamelijke pijn (biologisch) heeft niet alleen te maken met uw lichaam. Het kan ook invloed hebben op hoe u zich voelt (psychologisch) en hoe u omgaat met anderen (sociaal).

• Als u pijn heeft, kunt u somber worden of minder genieten van dingen.
• U kunt zich terugtrekken en minder contact hebben met anderen.
• En als u zich eenzaam of somber voelt, kan dat de pijn juist erger maken.

Pijn is dus niet alleen een oorzaak. Het kan ook een gevolg zijn van dingen die uit balans zijn in uw leven.

1. Pijnstillers

Paracetamol, ibuprofen en naproxen zijn bekende pijnstillers.
Ibuprofen en naproxen vallen onder de groep NSAID’s. Deze medicijnen kunnen helpen bij ontsteking en pijn. Maar ze geven soms bijwerkingen, zoals maagklachten.
Bespreek het gebruik altijd met uw arts.

2. Medicijnen tegen zenuwpijn

De zenuwen in de buik staan met elkaar in verbinding. Daardoor is het soms lastig aan te wijzen waar de pijn precies vandaan komt.
Soms helpen zenuwmedicijnen, ook al zijn ze oorspronkelijk bedoeld voor depressie of epilepsie. Het is dus niet raar als je zulke namen hoort.

Veelgebruikte medicijnen tegen zenuwpijn:

Antidepressiva:

• Amitriptyline
• Nortriptyline (Nortrilen)
• Duloxetine (Cymbalta)

Anti-epileptica:

• Gabapentine (Neurontin)
• Pregabaline (Lyrica)

Let op: deze medicijnen helpen niet bij iedereen en kunnen bijwerkingen geven.

3. Bijwerkingen en wat kun je verwachten?

Bijwerkingen zijn vervelende effecten van medicijnen. Vaak komen ze in het begin voor en worden ze na 2 weken minder. Daarom start u met een lage dosering. Het nadeel is dat de pijn vaak nog niet goed onder controle is.
Na elke verhoging van de dosis kunnen opnieuw bijwerkingen optreden.

Veelvoorkomende bijwerkingen:

Gabapentine en Pregabaline:

• Duizeligheid, vermoeidheid, zweten
• Gewichtstoename, vocht vasthouden
• Rugpijn, schokjes in armen of benen
• Kans op vallen

Amitriptyline, Nortriptyline, Duloxetine:

• Slaperigheid, droge mond, misselijkheid
• Duizeligheid, vermoeidheid
• Kans op vallen

Let op: sommige medicijnen maken je suf. Check of u mag autorijden op de website rijveiligmetmedicijnen (www.rijveiligmetmedicijnen.nl)

4. Morfine: liever niet

Medicijnen zoals Tramadol, Oxycodon of Fentanyl (morfine-achtige middelen) worden niet geadviseerd bij endometriose.
Waarom niet?

• Ze helpen vaak niet goed tegen deze pijn
• Ze geven risico op verslaving
• Ze kunnen botontkalking en hormonale verstoringen veroorzaken

5. Alleen pillen?

Nee, medicijnen zijn niet voor iedereen geschikt of wenselijk. Gelukkig zijn er ook andere behandelopties, zoals:

• Hormonen
  Ze kunnen de groei van het baarmoederslijmvlies remmen. Dit bespreekt u met de huisarts of gynaecoloog.
• Kijkoperatie (laparoscopie)
  De arts kijkt of er endometriose is. Soms wordt de endometriose dan deels verwijderd. Dit is niet voor iedereen nodig.