Hoofdingang MUMC+

Folder

Wil ik alles wat kan?

Informatie over niet reanimeren en andere behandelbeperkingen

U komt in ons ziekenhuis voor een onderzoek, operatie of behandeling. De arts heeft dit met u besproken. 
De arts bespreekt met u of er grenzen zijn aan een behandeling. U kunt ook zelf aangeven of er behandelingen zijn die u niet wilt. We noemen dit behandelbeperkingen. Een voorbeeld hiervan is of we u wel of niet mogen reanimeren bij een hartstilstand. Of dat u wel of geen bloedtransfusie wilt.

In deze folder leest u meer over de behandelbeperkingen. U kunt hierover samen met uw arts afspraken maken. Het is belangrijk om hier goed over na te denken. Voor uzelf en voor ons. 
Deze folder helpt u hierbij. Wij hebben over dit onderwerp ook een filmpje (www.mumc.nl/patient-bezoeker/praktisch/rechten-en-plichten/wil-ik-alles-wat-kan) gemaakt. 

Waarom nadenken over behandelbeperkingen?

Wij doen er alles aan om goede zorg te bieden. Zo krijgt u bijvoorbeeld medicijnen of een operatie. Het komt ook voor dat we iemand moeten reanimeren. Of dat we iemand moeten opnemen op de Intensive Care. In die gevallen kijken we altijd of er behandelbeperkingen zijn. 
Er zijn meerdere redenen om grenzen te stellen aan een behandeling:

  • U wilt zelf niet dat bepaalde behandelingen worden uitgevoerd.
  • De arts vindt bepaalde behandelingen niet meer zinvol.

Dit is voor iedereen persoonlijk. Iemand die heel erg ziek is, vindt kwaliteit van leven misschien belangrijker dan langer leven. In zo’n geval kan iemand kiezen voor een behandelbeperking. Een behandeling om het leven te verlengen, kan namelijk heel zwaar zijn. Zo zwaar dat de kwaliteit van leven minder wordt.

Hieronder leest u nog 2 voorbeelden van behandelbeperkingen:

  • Iemand is ongeneeslijk ziek en heeft niet meer lang te leven. Deze persoon kan tegen de arts zeggen: “Als mijn hart ermee stopt, dan is het genoeg geweest. Wilt u mij dan niet meer reanimeren.”
  • Iemand is 92 en kan niet meer alleen opstaan uit een stoel of bed. Deze persoon zegt misschien: “Ik heb een heerlijk leven gehad. Ik geniet nu nog van de kleine dingen. Als ik ziek word, hoef ik geen operatie meer.”
Wil ik alles wat kan? afb
1: Opname uit de film ‘Wil ik alles wat kan?’

Welke behandelbeperkingen zijn er?

Een bekend voorbeeld van een behandelbeperking is ‘niet reanimeren’. Later in deze folder leest u hier meer over. 
Andere bekende behandelbeperkingen zijn:

  • Geen opname op de Intensive Care.
  • Geen beademing. Dit betekent dat een machine de ademhaling niet mag overnemen als zelf ademhalen niet meer kan.
  • Geen opname op de hartbewaking.
  • Geen dialyse. Dit betekent dat het bloed niet wordt gespoeld als de nieren uitvallen.
  • Geen operaties.
  • Geen medicijnen om het hart te stimuleren.
  • Geen bloedtransfusie of andere bloedproducten.
  • Geen antibiotica. Dit betekent geen medicijnen tegen ontstekingen door bacteriën.
  • Geen behandelingen die het leven verlengen. Maar wel een behandeling die zorgt voor meer comfort. Denk hierbij aan het tegenhouden van pijn. Of het verminderen van angst.

Wel of niet reanimeren?

De meest bekende behandelbeperking is ‘niet reanimeren’. Bij een reanimatie proberen we het hart en de ademhaling weer op gang te krijgen als deze gestopt zijn. Hierbij gebruiken we hartmassage, kunstmatige beademing, medicijnen en soms elektrische schokken. Als we niet reanimeren, dan gaat iemand dood.

Een reanimatie is heftig. De kans van slagen is vaak klein. Zeker als iemand erg ziek is. Soms lukt een reanimatie maar voor een deel. Dan gaat het hart weer kloppen. Maar wordt iemand niet wakker, omdat er bijvoorbeeld schade aan de hersenen is. Iemand kan dan voor altijd invalide blijven.

Of een reanimatie goed verloopt, hangt af van verschillende zaken. Bij mensen met een hoge leeftijd, is de kans op succes een stuk kleiner dan bij jongere mensen. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor mensen met veel medische problemen.

Is er geen behandelbeperking afgesproken? Dan reanimeren we altijd. In de volgende gevallen doen we dat niet.

  • U wilt niet gereanimeerd worden. U heeft dit van tevoren besproken met de arts. De arts heeft de behandelbeperking ‘niet reanimeren’ opgeschreven in uw medisch dossier.
  • De arts beslist om niet te reanimeren. Bijvoorbeeld omdat er geen kans van slagen is. Of omdat de kwaliteit van leven veel minder wordt. De arts bespreekt dit met u en uw naasten. De arts schrijft de behandelbeperking ‘niet reanimeren’ op in het medisch dossier.
Wil ik alles wat kan? afb2
2: Opname uit de film ‘Wil ik alles wat kan?’

Vertel ons wat ú wilt

U kunt altijd met uw arts praten over uw gezondheid. Daarbij kunt u vertellen of u bepaalde behandelingen wel of niet wilt. 
U kunt dit op de polikliniek bespreken. Dit kan ook als u in het ziekenhuis ligt. Soms bespreekt de arts dit zelf met u. Dit gebeurt ook als u dringend wordt opgenomen in het ziekenhuis. 
Misschien heeft u uw wensen samen met uw familie besproken. Of misschien heeft u hierover afspraken gemaakt met uw huisarts. Als dit zo is, vertel dit dan aan uw arts in het ziekenhuis.

De arts schrijft uw wensen in het medisch dossier. Dit is een elektronisch dossier waarin uw gegevens staan. De zorgverleners in het ziekenhuis die direct betrokken zijn bij uw behandeling, kunnen uw gegevens bekijken. Zo weten wij altijd wat u wilt als uw situatie ineens verandert. Ook als u op dat moment zelf niet kunt praten.

U kunt afspraken over behandelbeperkingen altijd veranderen. De arts past deze informatie dan aan in uw medisch dossier.

Wilsverklaring

U kunt uw wensen over behandelbeperkingen ook laten opschrijven in een wilsverklaring. Er zijn verschillende websites die hier meer informatie over geven. U vindt deze onder het kopje Websites, later in deze folder.

Tot slot

Het kan moeilijk en heftig zijn om over behandelbeperkingen te praten. Voor uzelf en uw familie. Maar ook voor uw zorgverleners. Toch is het belangrijk om hier goed over na te denken. En hier samen over te praten. De huisarts kan hierbij helpen. Hij kan uw wensen opschrijven in uw dossier. Ook in het ziekenhuis kunt u altijd over uw wensen praten. 
Heeft u vragen over dit onderwerp? Stel deze dan gerust aan uw huisarts, uw arts in het ziekenhuis of de verpleegkundigen. Zo zorgen we er samen voor dat u de zorg krijgt die u graag wilt. 

Websites

  • MUMC+ (www.mumc.nl) 
  • Filmpje 'Wil ik alles wat ik kan? (www.mumc.nl/patient-bezoeker/praktisch/rechten-en-plichten/wil-ik-alles-wat-kan)
  • Rijksoverheid.nl (www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/levenseinde-en-euthanasie)
  • Npcf.nl (www.npcf.nl) type Wilsverklaring in bij de zoekfunctie
  • Knmg.artsennet.nl  (www.knmg.artsennet.nl)kijk onder publicaties en ga naar ‘Handreiking Tijdig spreken over het levenseinde’ (2012)
Laatst bijgewerkt op 5 april 2024. Bekijk de meest actuele versie van deze folder op: info.mumc.nl/pub-460