Uw gynaecoloog heeft met u afgesproken dat uw baby met een keizersnede geboren wordt.
In deze folder geven we u hierover informatie.
Krijgt u voor de geplande datum weeën of breken uw vliezen? Belt u dan meteen naar de afdeling Verloskunde:
Telefoonnummer 043 - 387 62 40.
Voorbereiding in overleg met Anesthesie
De volgende dingen zijn belangrijk ter voorbereiding op de keizersnede:
- Neem de avond voor de ingreep 1 gram paracetamol oraal en op de ochtend van de ingreep ook 1 gram. Is de ingreep pas s ’middags dan mag er nog 1 gram genomen worden om 12 uur.
Eten en drinken
- Tot 6 uur voor de keizersnede mag u eten. Daarna niet meer.
- Tot 2 uur voor de keizersnede mag u heldere dranken nemen. Daarna niet meer.
Heldere dranken zijn water, thee zonder suiker, appelsap of ranja, maar géén sinaasappelsap of koffie.
Wij raden uw partner aan om wel te ontbijten voordat jullie naar het ziekenhuis komen.
Verzorging
- Gebruik op de dag van de keizersnede geen vette crème, want dat is lastig bij het aansluiten van apparaten.
- Gebruik geen make-up en lak uw nagels niet.
- Draag geen piercings en sieraden.
Tot 2 dagen voor de operatie mag u de haren in de schaamstreek nog scheren, maar dat hoeft niet. Scheer daarna niet meer, want de kleine wondjes van het scheren kunnen een ontsteking geven na de keizersnede.
Meenemen naar het ziekenhuis
- Kauwgom
Kauw na de keizersnede 3 keer per dag een half uur op kauwgom, want dit activeert de darmen. - Eigen toiletspullen en makkelijke kleding.
- Kleding voor de baby.
Luiers hoeft u niet mee te nemen. - Maxi Cosi en jasje voor de baby.
U kunt deze spullen in de auto laten en later ophalen.
De keizersnede
Voorbereiding op de afdeling
U meldt zich om 6.30 uur op afdeling D2.
Als eerste maken we een CTG. Dit is een onderzoek waarbij een apparaat de hartslag van uw ongeboren baby meet.
U krijgt een operatiejas en een infuus en we nemen 3 buisjes bloed bij u af. Ook krijgt u een blaaskatheter.
Krijgt u een keizersnede omdat uw baby in stuit ligt? Dan maken we ook een echo om de definitieve ligging te bekijken.
De keizersnede
Een verpleegkundige brengt u in bed naar de operatiekamer.
Uw partner mag ook mee naar de operatiekamer (OK).
Op de operatiekamer zijn veel mensen, zoals medewerkers van de OK, anesthesie, kindergeneeskunde en gynaecologie.
We leggen u aan de monitor, waarmee de anesthesioloog u controleert tijdens de keizersnede.
Ook vragen we u nog een paar vragen. En u kunt nog iets vragen als u dat wilt.
Hierna krijgt u een ruggenprik, zodat u de geboorte van uw baby bewust meemaakt. Al snel worden uw onderlichaam en benen zonder gevoel. Sommige vrouwen worden een korte tijd een beetje misselijk doordat de bloeddruk daalt. U heeft tijdens de operatie geen pijn. U voelt wel dat we u aanraken.
Soms kiezen we voor narcose, waarbij u slaapt tijdens de keizersnede. Vaak krijgt u dan vooraf zuurstof via een kapje voor uw neus. De medicijnen om te slapen krijgt u via een infuus.
U voelt geen pijn en wordt wakker als de keizersnede klaar is.
Als de keizersnede begint, mag uw partner naast u komen zitten. Uw partner draagt OK-kleding, een muts en een mondmasker.
Uw partner mag niet rondlopen tijdens de keizersnede.
Als hij/zij zich niet lekker voelt, dan is het belangrijk dat hij/zij dit direct vertelt.
Kan uw partner toch beter niet bij de keizersnede zijn? Dan zal een verpleegkundige uw partner begeleiden en samen met uw partner de OK verlaten. Maar meestal kan de partner wel aanwezig blijven.
Niemand mag in de operatiekamer filmen. Foto’s maken mag wel. Als u dit wilt, kan een verpleegkundige tijdens de keizersnede foto’s maken met uw eigen apparatuur.
De keizersnede duurt ongeveer 1 uur.
De snee in uw buik maken we van links naar rechts, ter hoogte van de 'bikinilijn'. De snee is ongeveer 15-20 centimeter.
Na ongeveer 10 minuten wordt uw baby geboren. Bij een tweede of derde keizersnede kan het wat langer duren door de littekens in uw buik.
Bij een ruggenprik beleeft u de geboorte van uw baby bewust. Voordat we de baby uit de buik halen doen we de steriele doeken omlaag. Zo kunt u de geboorte van uw baby zien. U ziet hierbij de wond in de buik niet. Daarna gaan de steriele doeken weer omhoog.
U heeft tijdens de keizersnede geen pijn. U voelt wel soms dat we trekken of op de buik duwen.
Na het doorknippen van de navelstreng wordt uw baby door de kinderarts onderzocht op een onderzoekstafel, meestal naast u in de operatiekamer. Uw partner kan hierbij meekijken. Als alles goed gaat met u en uw baby, wordt het daarna bij u gelegd.
U krijgt via het infuus een medicijn waardoor uw baarmoeder samentrekt. De placenta (oftewel moederkoek) wordt uit de baarmoeder verwijderd. Als er een reden is voor verder onderzoek naar de placenta, zal dit worden ingezet. Er zal u gevraagd worden of u de moederkoek nog wilt zien of mee naar huis wilt nemen.
Na het hechten van de wond brengen we u naar de uitslaapkamer. Als alles goed gaat, blijven uw partner en uw baby daar bij u.
Hoelang u op de uitslaapkamer blijft, hangt af van uw situatie.
De verzorging van de baby
Als de baby geboren is, verzorgt de verpleegkundige hem of haar. De kinderarts doet de allereerste controle. Soms moet de kinderarts het mondje uitzuigen en krijgt uw baby zuurstof via een mondkapje. Uw partner mag meekijken bij de eerste opvang.
Als alles goed gaat, komt de baby bij u te liggen op de operatiekamer.
De verpleegkundige blijft daar met uw baby en partner bij u.
Is het nodig dat uw baby naar de couveuse afdeling gaat? Dan kan uw baby misschien niet bij u liggen op de operatiekamer of de uitslaapkamer. Uw partner mag altijd met uw baby mee. De verpleegkundige verzorgt uw baby en zorgt dat u en uw partner zoveel mogelijk bij de baby zijn.
Na de keizersnede
Terug op de afdeling verzorgt de verpleegkundige u. Zij meet uw pols, bloeddruk, temperatuur en controleert hoeveel vaginaal bloed u verliest.
We verwijderen de blaaskatheter. Vaak zult u binnen 6 uur voor de eerste keer plassen.
U mag direct na de operatie eten en drinken wat u wenst. We adviseren wel om te starten met voeding dat makkelijk verteert. Ook adviseren we om 3 keer per dag een half uur op kauwgom te kauwen. Dit activeert de darmen.
U krijgt op vaste momenten medicijnen tegen de pijn. Slik deze medicijnen op deze vaste tijden, ook als u op dat moment geen pijn heeft. Heeft u toch nog pijn? Vertel dit dan aan de verpleegkundige.
Ongeveer 6 uur na de keizersnede helpen we u om de eerste keer uit bed te gaan. Het kan spannend zijn om de eerste keer uit bed te gaan. Maar uit onderzoek weten we dat snel bewegen goed is voor uw herstel.
Om een bloedpropje (trombose) te voorkomen krijgt u 1 keer per dag een spuitje in uw bovenbeen met een bloedverdunner (heparine).
De arts bespreekt met u tot hoe lang u dit krijgt.
Heeft u ook thuis de injectie nog nodig? Dan zal de verpleegkundige dit samen met u oefenen.
Soms controleren we de dag na de operatie het ijzergehalte in uw bloed.
Voeding voor de baby
Borstvoeding
Na een keizersnede kunt u borstvoeding geven. We helpen u om dit zo snel mogelijk na de operatie te doen.
De eerste dag is het vaak fijn om liggend te voeden.
De verpleegkundige helpt u om de beste houding te vinden en helpt u.
Is er meer hulp nodig bij het voeden? Dan is er een lactatiekundige in het ziekenhuis die bij u langs kan komen.
Flesvoeding
Kiest u voor flesvoeding? Dan is de kans groot dat uw baby het eerste flesje op de uitslaapkamer krijgt. Soms is het eerste flesje op de afdeling.
We adviseren u hoe u stuwing in uw borsten tegengaat.
Naar huis
Als alles goed gaat, mag u de eerste dag na de keizersnede naar huis. Dit hangt ook af van uw herstel, de gezondheid van uw baby en of u thuis kraamzorg heeft.
De gynaecoloog of klinische verloskundige bespreekt met u wanneer u naar huis kunt.
De volgende dingen zijn thuis belangrijk:
Medicijnen tegen de pijn
Thuis neemt u:
- 4 keer per dag paracetamol 1000mg
en - 3 keer per dag ibuprofen 400mg
Deze medicijnen kunt u langzaam aan minder nemen. Dit ligt aan de pijn.
U kunt de paracetamol gerust de hele eerste week gebruiken.
De medicijnen tegen de pijn helpen ook om veel te kunnen bewegen. En bewegen is belangrijk voor het herstel!
Herstel
Thuis herstelt u verder. Het herstel na een keizersnede duurt vaak langer dan na een vaginale bevalling. U bent niet alleen moeder geworden, maar daarnaast herstelt u ook van een operatie.
De volgende leefregels zijn belangrijk:
- Fietsen en autorijden mag als u geen pijn meer heeft.
Vraag ook aan uw eigen zorgverzekering wat de regels zijn. - In bad gaan en zwemmen mag als u geen vaginaal bloedverlies meer heeft en de operatiewond dicht is.
- Buk en til niet in de eerste 6 weken.
Moet u toch bukken of tillen? Ga dan door de knieën. - Doe de baby in bad als iemand thuis is. Een lange tijd staan kan u moe maken.
- Doe geen oefeningen voor de buikspieren in de eerste 6 weken.
Oefeningen voor de spieren van de bekkenbodem kunt u meteen na de operatie al doen. - Wandel iedere dag. Dit bevordert de genezing.
- Gaat u naar de sportschool? Vertel dan altijd dat u een keizersnede heeft gehad. U krijgt dan aangepaste oefeningen.
Het kan 6 tot 12 maanden duren voordat de huid rond het litteken weer normaal voelt. Sommige vrouwen beschrijven het gevoel in de huid rond de wond als een ‘doof’ gevoel.
Komt er nog een beetje vocht of een beetje bloed uit de wond? Spoel dan de wond schoon in de douche. Droog het voorzichtig en doe een droog gaas over de wond om uw kleding te beschermen.
Als de wond open is, mag u niet in bad.
Gebruik geen pleister, dan geneest de wond beter.
Anticonceptie
Het gebruik van anticonceptie is hetzelfde als na een vaginale bevalling. Vraag de verloskundige, huisarts of gynaecoloog om advies.
Het geven van borstvoeding geeft geen bescherming tegen een nieuwe zwangerschap.
U kunt weer vruchtbaar zijn voordat u een eerste menstruatie heeft gehad.
Wacht in ieder geval met gemeenschap tot u geen afscheiding met bloed meer heeft. Dit duurt gemiddeld 4 tot 6 weken. Maar het kan soms een langere tijd duren voordat er weer zin is in seksueel contact.
We adviseren om niet zwanger te worden in het eerste jaar na de keizersnede. Zo kan de baarmoeder goed genezen.
Controle
De nacontrole is bij uw verloskundige of bij de gynaecoloog.
Is de controle bij uw verloskundige? Dan heeft u nog wel een afspraak per telefoon met de gynaecoloog.
Complicaties
Iedere operatie heeft risico’s, ook een keizersnede. Ernstige complicaties zijn gelukkig zeldzaam, zeker als u gezond bent.
Bel direct met de verloskamers bij:
- klachten van een infectie:
- koorts (temperatuur boven de 38 graden)
- een rood, pijnlijk of gezwollen litteken
- buikpijn die erger wordt
- afscheiding die verandert
Klachten van een bloedpropje (trombose):
- pijn in een been
- een warm been
- de huid is rood en glanst
De volgende complicaties zijn mogelijk na een keizersnede:
Bloedarmoede
Bij elke keizersnede is er bloedverlies. Bij veel bloedverlies ontstaat er bloedarmoede. Dan heeft u ijzer nodig via pillen of via een infuus.
Soms is een bloedtransfusie nodig. Dit bespreken we dan met u.
Blaasontsteking
Heel soms ontstaat er na een keizersnede een blaasontsteking. Daarom verwijderen we de katheter zo snel mogelijk uit de blaas en controleren we de urine bij klachten. Als dat nodig is, krijgt u een antibioticum.
Nabloeding
Een nabloeding is een zeldzame complicatie van een keizersnede. Bij een ernstige hoge bloeddruk waarbij het bloed minder goed stolt, is de kans op een nabloeding groter. Heel soms is dan een tweede operatie nodig.
Bloeduitstorting
Een bloeduitstorting in de wond ontstaat doordat een klein bloedvat in het vet onder de huid blijft nabloeden. Meestal stopt het lichaam dit zelf en ontstaat er een “blauwe plek” rond het litteken.
Ontsteking
Heel soms ontstaat er een infectie van de wond.
De kans hierop is groter bij een keizersnede na een langdurige bevalling. Om een infectie te voorkomen, krijgt u dan tijdens of na de operatie een antibioticum.
Bloedpropje (trombose)
Bij elke operatie en na elke bevalling is er een verhoogde kans op een trombose.
Bel direct met de verloskamers als u klachten heeft van een trombose, zoals een pijnlijke, rode kuit.
Een beschadiging van de blaas of andere organen
Een beschadiging van de blaas is een zeldzame complicatie.
De kans hierop is een beetje groter als u meerdere keizersneden kreeg. Er kunnen dan verklevingen rond de blaas zijn. We kunnen een beschadiging van de blaas goed hechten. Wel heeft u dan vaak een langere tijd een katheter nodig.
Een beschadiging van de nierleiders (ureteren) of de darmen kan ook gebeuren. Dit zijn ook zeldzame complicaties.
De kans hierop is groter als u al meer keizersneden kreeg. Er kunnen dan verklevingen zijn die de operatie moeilijker maken.
We kunnen de schade vaak al tijdens de keizersnede herstellen, maar soms is een tweede operatie nodig.
Darmen die niet actief worden (ileus)
Na een keizersnede moeten de darmen weer actief worden. Heel soms gebeurt dit niet of te traag. Er verzamelt zich dan vocht in de maag en darmen. Dat zorgt voor misselijk zijn en braken. Het kauwen op kauwgom na de keizersnede helpt om dit te voorkomen.
Bij de volgende bevalling weer een keizersnede?
De gynaecoloog adviseert om in het eerste jaar na de keizersnede niet opnieuw zwanger te worden.
Of er bij een volgende bevalling weer een keizersnede nodig is, ligt aan de reden van deze keizersnede. Bespreek daarom bij de nacontrole hoe groot de kans is dat u een volgende keer vaginaal kunt bevallen. Vaak is bij een volgend kind geen keizersnede nodig.
Bij een volgende baby moet u altijd in het ziekenhuis bevallen, ook als u geen keizersnede krijgt.
Contact
Heeft u na het lezen van deze informatie nog vragen? Stel ze gerust.
Verpleegafdeling D2 (kraam- en zwangerenafdeling)
Telefoonnummer 043 - 387 42 40
Verloskamers
Telefoonnummer 043 - 387 62 40
Websites
- MUMC+ (www.mumc.nl)
- Gezond Idee (gezondidee.mumc.nl/)
- Vrouw Moeder en Kindcentrum (vmkc.mumc.nl/)
- Borstvoeding (www.borstvoeding.nl/)
- De gynaecoloog (www.degynaecoloog.nl/)
- Anticonceptie (www.anticonceptie.nl/)