MUMC+

Patiëntinformatie

Longvlieskanker (mesothelioom)

U heeft te horen gekregen dat er bij u longvlieskanker, ook wel mesothelioom genoemd of borstvlieskanker, vastgesteld is. U leest hier meer over longvlieskanker en de mogelijke behandeling hiervan. 

Wat is kanker?

Het lichaam is opgebouwd uit zeer kleine deeltjes, de cellen. Cellen verouderen en kunnen worden beschadigd. Ter vervanging worden constant nieuwe cellen gevormd. Nieuwe cellen ontstaan door middel van celdeling. Het kan gebeuren dat cellen delen zonder dat het noodzakelijk is voor het lichaam. Deze woekerende cellen kunnen goedaardig of kwaadaardig zijn. Zowel goedaardige als kwaadaardige cellen kunnen een gezwel (tumor) vormen. 

Bij een kwaadaardige tumor heeft het lichaam de celdeling niet meer onder controle waardoor de tumor blijft doorgroeien en steeds verder doordringt in het gezonde weefsel er omheen. Bovendien kunnen cellen van een tumor los raken en zich op andere plaatsen in het lichaam vestigen. Dit noemen we uitzaaiingen (metastasen). 

Mesothelioom
Longvlieskanker (mesothelioom)

Mesothelioom

Een mesothelioom is een zeer kwaadaardige aandoening van de sereuze vliezen. Meestal betreft dit de long- en borstvliezen, maar een enkele maal het buikvlies (10%} of het hartzakje (in minder dan 1% van de gevallen}. De oorzaak van mesothelioom is bijna altijd blootstelling(+/- 85%} aan asbest. Daarom heet het ook wel asbestkanker. 

De asbestvezels zijn lang en zeer dun. Na inademing komen deze vezels diep in de long en zijn in staat de bekledende cellen van de sereuze vliezen (de mesotheelcellen} zodanig te prikkelen dat er genetische veranderingen optreden en stoornissen in de celdeling, waardoor deze uiteindelijk ontaarden tot kwaadaardige cellen. Onder normale omstandigheden sterven deze cellen af. Door de specifieke genetische veranderingen en door de ontstane ontstekingsreactie en stimulering van de celgroei, kunnen deze cellen echter overleven en kwaadaardig worden. Mogelijk speelt een virus ook een rol in het ontstaan van het mesothelioom. De meeste mensen met mesothelioom hebben langdurig en intensief blootgestaan aan asbest. De tijdsduur tussen het contact met asbest en de ontwikkeling van borstvlieskanker is zeer lang en kan variëren van tien tot meer dan vijftig jaar. Het is echter ook mogelijk om mesothelioom te krijgen na een geringe of kortdurende blootstelling aan asbest. 

Mesothelioom wordt als een beroepsziekte gezien. Velen hebben deze ziekte opgelopen in hun werk door blootstelling aan asbest. Zij hebben bijvoorbeeld op een scheepswerf gewerkt, in de bouw of als elektro-, verwarmings- of automonteur. Tussen roken en mesothelioom is geen relatie aangetoond. 

Longkanker, ook wel longcarcinoom genoemd, is de meest voorkomende kanker bij mannen en staat na borstkanker bij vrouwen op de tweede plaats. Het aantal vrouwen met longkanker neemt elk jaar toe. Longkanker geeft meestal aanvankelijk weinig klachten en wordt daardoor vaak laat ontdekt. Het type longkanker speelt een belangrijke rol bij de keuze van behandeling. Bij het merendeel van de mensen met longkanker(± 80%} is sprake van het niet-kleincellige type. 

Borstkas

In de borstkas zitten de 2 longen, de rechterlong en de linkerlong. De longen zijn opgebouwd uit elastisch, sponsachtig weefsel. De rechterlong bestaat uit 3 longkwabben. De linkerlong uit 2 longkwabben. 
Rondom elke long zit een vlies: het borstvlies. Dit is een vlies dat de afscheiding is tussen de longen en de borstholte. Het is dubbelgevouwen en bestaat daardoor uit 2 lagen. 

De binnenste laag zit om de longen en heet longvlies. De buitenste laag bekleedt de binnenkant van de borstkas en heet ribvlies. 
Tussen het ribvlies en het longvlies zit een dunne laag vocht: het pleuravocht. Dit vocht zorgt ervoor dat de vliezen bij het in- en uitademen makkelijk langs elkaar glijden. 

Normaal zit tussen de vliezen maar een klein beetje vocht. Maar de hoeveelheid vocht kan flink toenemen bij aandoeningen van: 

  • Longen
  • Borstvlies
  • Hart
Borstkas
De borstkas gezien vanaf de voorkant en bovenkant. 1: longvlies, 2: borstvlies, 3: longen, 4: luchtpijp, 5: hart, 6: hartzakje, 7: ruggenwervel

De behandeling

Bij patiënten met borstvlieskanker zijn de afgelopen jaren verschillende therapieën toegepast. Toch blijven de vooruitzichten voor een patiënt met borstvlieskanker slecht: genezing of langdurige overleving is eigenlijk niet mogelijk. 
Hoewel een behandeling gericht op genezing of langdurige overleving niet mogelijk is, zal alles in het werk worden gesteld om de klachten die de ziekte met zich meebrengt, te remmen, te verminderen of te voorkomen. Dit wordt een palliatieve behandeling genoemd. Doel daarvan is de kwaliteit van leven te verbeteren. 

Uw behandeling wordt afgestemd op uw situatie. Een behandelingsadvies komt in teamverband tot stand en wordt stap voor stap met u besproken. Welke behandeling zinvol is, hangt af van de uitkomsten van de onderzoeken.

Hieronder beschrijven we kort de mogelijke behandelingen. Uw behandelend arts en/of verpleegkundige informeert u persoonlijk over uw behandelingstraject. 

  • Chemotherapie

    Chemotherapie is de behandeling met celdodende geneesmiddelen, zogenaamde cytostatica. Chemotherapie werkt doordat het een remmend effect heeft op de deling van cellen. Alle cellen in het lichaam delen zich om zich te kunnen vernieuwen. Kankercellen kennen een ongeremde groei, die zich niet houden aan de grenzen van organen. Zij delen zich sneller dan andere lichaamscellen en zijn daardoor ook gevoeliger voor de remmende werking van chemotherapie. Door de remming van celdeling kunnen tumoren niet meer groeien. Hierdoor gaan de cellen in de tumor dood en worden dan door het lichaam opgeruimd.

    Chemotherapie is niet selectief, dit betekent dat het naast kankercellen ook gezonde cellen kan aantasten. Hierdoor kunnen bijwerkingen optreden. Meer informatie hierover krijgt u in de specifieke patiëntinformatie folder over de chemokuur, deze krijgt u van de behandelend arts of verpleegkundige. 

  • Bestraling (radiotherapie)

    Radiotherapie wordt onder meer gebruikt bij de behandeling van kanker. Het is een behandelingsvorm die gebruik maakt van straling, die vele malen sterker is dan de straling die gebruikt wordt voor het maken van röntgenfoto's. Voor alle gebruikte straling geldt dat deze onzichtbaar, niet te ruiken en niet voelbaar is.

    De tumor en het aangrenzend gebied wordt bestraald, om de klachten te verminderen. 
    Krijgt u bestraling, dan  wordt deze gegeven op de afdelingen van MAASTRO CLINIC ( Dr. Tanslaan 12 6229 ET Maastricht). MAASTRO CLINIC heeft ook een dependance in het VieCurie Medisch Centrum te Venlo. Over de radiotherapie behandeling (bestraling) vindt een uitgebreid gesprek plaats waarin de werking, mogelijke bijwerkingen en adviezen besproken worden. 

    Ook over praktische zaken zoals inschrijven, vervoer en parkeren wordt u door medewerkers van MAASTRO CLINIC geïnformeerd. Het is goed om te weten dat de controles en bestralingen gepland worden via een apart afsprakensysteem. 
    Meer informatie vindt u ook op de website van Maastro: www.maastro.nl.

  • Verlichting van de klachten

    Een belangrijk onderdeel in de behandeling van mesothelioom of iedere andere kanker is de verlichting van de klachten en de pijn. De meest voorkomende klachten zijn pijn op de borst en kortademigheid. 
    De pijn ontstaat vaak door ingroei van de tumor in de ribben kas. De pijn kan gevoeld worden op de plaats van de tumor, maar kan ook uitgestraald zijn over de borstkas. Soms is het al voldoende om pijnstillers in te nemen, maar soms werken andere medicijnen beter of moet er gekozen worden voor een andere toedieningsvorm. Omdat de optimale behandeling voor iedereen anders is, is het belangrijk altijd goed te overleggen met uw behandelend arts. Ook wanneer pijnstillers al lijken te helpen, kan de arts helpen de juiste dosis te bepalen. 

    De tweede klacht die vaak voorkomt is kortademigheid. Dit wordt veroorzaakt door de aantasting van het borstvlies. Het borstvlies, dat om de hele long heen ligt, wordt dikker en belemmert daarmee de ademhaling. Diep inademen is dan minder goed mogelijk. Naarmate de ziekte voortzet, kunt u ook meer last krijgen bij de ademhaling. Bij de behandeling van kortademigheid is het belangrijk om eerst eventuele andere oorzaken van kortademigheid, zoals vocht achter de longen of een longontsteking, te verhelpen. Wanneer de tumor zelf de oorzaak is van de kortademigheid kan het toedienen van zuurstof verlichting geven. Hoewel het vaak wordt gevreesd, zullen de longen er niet verder op achteruit gaan door zuurstofgebruik. 

MUMC+

Contact

Longverpleegkundigen (ma t/m do):  043-387 29 98
Polikliniek Oncologie:                               043-387 64 00
Spoedeisende hulp (SEH)                        043-387 67 00
's avonds, 's nachts en in het weekend     

Websites

Op de website van longkankernederland.nl vindt u besloten Facebookgroepen. Ook kunt u longkankernederland.nl volgen op Twitter.

Laatst bijgewerkt op 16 november 2021