Folder
Trans Arteriële Chemo-Embolisatie (TACE)
Behandeling op de afdeling Beeldvorming
U komt op verpleegafdeling A5 voor een behandeling met chemotherapie.
In deze folder krijgt u informatie over de voorbereiding en de behandeling zelf.
Waarom krijgt u deze behandeling?
U heeft een levertumor. De tumor kan niet (of nog niet) worden verwijderd met een operatie. Daarom krijgt u een TACE‑behandeling.
TACE kan 2 doelen hebben:
- Palliatief: klachten verminderen en de tumor remmen.
- Voor transplantatie: de tumor klein houden totdat u een levertransplantatie krijgt.
Een interventieradioloog op de afdeling Beeldvorming doet de behandeling.
Wat is TACE?
TACE betekent: Trans Arteriële Chemo‑Embolisatie.
- U krijgt lokale chemotherapie via een bloedvat in de lever.
- De chemotherapie zit in kleine kraaltjes (partikels).
- Deze kraaltjes worden in de bloedvaten van de tumor gespoten.
- De bloedvaten worden daarna afgesloten (dit heet embolisatie).
Door het afsluiten van de bloedvaten krijgt de tumor minder bloed en wordt het medicijn beter opgenomen.
Hoe werkt chemotherapie?
Chemotherapie remt de deling van cellen. Kankercellen delen sneller dan gezonde cellen en zijn daardoor gevoeliger voor het medicijn.
Door de behandeling:
- groeit de tumor minder snel
- kunnen tumorcellen afsterven
- kunnen klachten verminderen
Soms ontstaan bijwerkingen omdat ook gezonde cellen worden beïnvloed.
Voorbereiding
U wordt opgenomen op de dag van de behandeling of de dag ervoor. U blijft meestal 2 tot 3 dagen in het ziekenhuis.
Tijdens de opname:
- wordt er bloed geprikt (nierfunctie en bloedstolling)
- krijgt u een infuus
- krijgt u pijnstilling en antibiotica
- bespreekt de interventieradioloog de behandeling met u
Nuchter blijven:
- tot 6 uur voor de behandeling: niet eten.
- tot 2 uur voor de behandeling: alleen heldere dranken. Drink geen melk of melkproducten. Een kleine hoeveelheid melkpoeder in de koffie mag wel.
- vanaf 2 uur voor de behandeling: niets meer drinken.
Wat u altijd moet melden
Vertel uw arts of de medewerker op de afdeling Beeldvorming als u:
- allergisch bent voor jodiumhoudend contrastmiddel
- allergisch bent voor jodium op de huid
- astma, eczeem of andere allergieën heeft
- een nieraandoening heeft
- diabetes heeft
- zwanger bent of denkt dat u zwanger bent
Medicijnen
U kunt uw medicijnen meestal op de normale manier en op de normale tijd innemen. Als dat voor u anders is, vertelt uw arts dat van tevoren.
Neem een recente medicijnlijst mee naar het ziekenhuis. Deze lijst mag niet ouder zijn dan 14 dagen. Weet u niet precies welke medicijnen u gebruikt? Vraag dan een actuele lijst bij uw apotheek.
Jodiumhoudend contrastmiddel
Voor de behandeling is jodiumhoudend contrastmiddel nodig. U kunt tijdens het inspuiten:
- een warme gloed voelen
- een metaalsmaak proeven
Mogelijke reacties:
- lichte klachten: jeuk, galbultjes, misselijkheid, duizeligheid
- zeldzaam: flauwvallen of ernstige allergische reactie
- heel zeldzaam: late huidreacties (uren tot dagen later)
Bij bekende allergie krijgt u vooraf medicijnen.
Bij een slechte nierfunctie kan het onderzoek soms niet doorgaan. Het kan ook zijn dat u extra vocht via een infuus krijgt. Dit gebeurt volgens een vast protocol. Uw arts legt dit verder uit als dit voor u belangrijk is. Een medewerker van de contrast voorbereidings poli belt u 1 of 2 dagen van te voren op om dit verder te bespreken met u.
Hoe verloopt de behandeling?
- De huid in de lies wordt verdoofd.
- De arts prikt een bloedvat aan en schuift een klein buisje (sheath) naar binnen.
- Via dit buisje worden dunne slangetjes (katheters) naar de lever gebracht.
- U voelt dat de arts bezig is, maar dit doet geen pijn.
- Er worden röntgenfoto’s gemaakt met contrastmiddel.
- De chemotherapie‑kraaltjes worden in de bloedvaten van de tumor gespoten.
- Daarna worden de bloedvaten afgesloten (embolisatie).
- Aan het einde wordt het buisje verwijderd. De prikplaats wordt gesloten met een plug (Angioseal) of 10 tot 20 minuten dichtgedrukt.
De behandeling duurt meestal ongeveer anderhalf uur.
Na de behandeling
- U gaat terug naar de verpleegafdeling.
- U krijgt eventueel pijnstilling.
- U moet 3 tot 6 uur plat in bed blijven.
- De verpleegkundige controleert regelmatig uw bloeddruk en de prikplaats.
- U mag 2 uur niet eten; een slokje water mag wel.
- Daarna moet u 1 tot 2 liter water drinken, tenzij u een vochtbeperking heeft.
- Het wondje in de lies sluit vanzelf binnen 24 uur. U mag 2 dagen niet in bad, wel douchen.
Belangrijk: Omdat u chemotherapie heeft gekregen, kunnen urine, ontlasting, zweet en braaksel kleine hoeveelheden chemo bevatten.
Daarom:
- toilet altijd 2 keer doorspoelen
- mannen zittend plassen
- spetters direct schoonmaken
- partner draagt handschoenen bij opruimen van braaksel of urine.
Mogelijke complicaties en bijwerkingen
Deze klachten kunnen voorkomen:
Lies
- blauwe plek (ongevaarlijk)
- soms lekkage uit het bloedvat → wordt dichtgedrukt of behandeld ()
Algemene klachten
- zeurende buikpijn
- koorts
- misselijkheid
- moe gevoel
Deze klachten verdwijnen meestal binnen 1 dag.
Post‑embolisatie syndroom
Sommige mensen krijgen naast de algemene klachten:
- minder witte bloedcellen
Dit is tijdelijk en goed te behandelen.
Misselijkheid
U mag 3 keer per dag metoclopramide 10 mg gebruiken. Blijft u langer dan 24 uur misselijk of kunt u niet drinken? Neem dan contact op met het ziekenhuis.
Verlaagde afweer
Bij koorts boven 38,5°C moet u direct bellen.
Tekort aan bloedplaatjes
Let op:
- bloedneuzen
- blauwe plekken zonder stoten
- kleine rode puntjes op de benen
Neem contact op met het ziekenhuis.
Effect van de behandeling
Ongeveer 4 tot 6 weken na de behandeling krijgt u een scan. Daarop is te zien of de tumor kleiner is geworden of stabiel blijft. Soms is een tweede behandeling nodig.
Veel gestelde vragen
Wat mag ik wel en niet doen?
U mag bijna alles doen.
Advies:
- Draag buiten in de zon een bedekking op uw hoofd.
- Smeer de onbedekte huid in met zonnebrandcrème met een beschermingsfactor hoger dan 20.
- Twijfelt u of iets is toegestaan tijdens de behandeling? Vraag het dan gerust aan uw arts in het ziekenhuis.
Seksualiteit
Gebruik een condoom in de eerste dagen na de behandeling. Er kunnen nog kleine hoeveelheden chemotherapie in sperma of vaginaal vocht zitten. Zorg dat u niet zwanger raakt of uw partner zwanger maakt.
De beleving van seksualiteit kan heel anders worden in deze periode. Lees ook de folder seksualiteit en kanker (info.mumc.nl/pub-1497), verkrijgbaar in het Ontmoetingscentrum.
Hoe moet ik omgaan met urine en ontlasting?
Tot 6 dagen na de behandeling kunnen hierin kleine hoeveelheden chemo zitten. Spoel altijd 2 keer door met deksel dicht. Bij het opruimen van gemorste urine, ontlasting of braaksel doet uw partner handschoenen aan en gooit het gebruikte doekje weg.
Samenvatting
- De dag voor uw opname wordt u gebeld. U hoort dan hoe laat en waar u zich moet melden.
- De opname duurt meestal 2 tot 3 dagen.
- U mag 6 uur van tevoren niet meer eten of drinken.
- Tot 2 uur van tevoren mag u nog heldere dranken drinken. Drink geen melk en melkproducten.
- Vanaf 2 uur van tevoren mag u helemaal niets meer drinken.
- De behandeling duurt ongeveer anderhalf uur.
- Bij misselijkheid kunt u 3 keer per dag metoclopramide 10 mg gebruiken (tablet of zetpil).
- Bij pijn kunt u 4 keer per dag paracetamol 1000 mg gebruiken.
Wanneer moet u bellen?
Neem contact op met het ziekenhuis bij:
- Hevige buikpijn
- Kortademigheid
- Koorts boven 38.5 oC
- Bloedneus, veel blauwe plekken of rode vlekjes
- Misselijkheid waardoor u meer dan 24 uur geen drinken (vocht) binnen kon houden
Overdag: Oncologieverpleegkundige
043-3876400 sein 6178
Overdag: Dagcentrum Interne Geneeskunde
043-3876250
Avond, nacht, weekeinde en feestdagen: afdeling A5
043-3876510
Contact
Kunt u niet komen of heeft u nog vragen? Bel dan met de afdeling Beeldvorming:
Telefoonnummer: 043-3877500
Bereikbaar van maandag tot en met vrijdag van 8.00 tot 12.00 en van 13.00 tot 16.30 uur
Websites
- Oncologie MUMC+ (oncologie.mumc.nl)
- MUMC+ (mumc.nl)
- Gezond Idee (gezondidee.mumc.nl)
- Kinderwebsite MUMC+ (mosakids.mumc.nl/)